İş Güvenliği Uzmanı

Bazı kimyasalların karışımlarının ortaya çıkardıkları risk bu iki kimyasalın tek tek etkilerinden daha fazla olabilir. Reaksiyon sonucu meydana gelen kimyasalın parlama noktası ve kaynama noktası her bir kimyasaldan düşük olabilir ve daha kolay parlayıcı buharlar çıkarıp daha düşük sıcaklıkta parlama ve patlamaya neden olabilirler. Ayrıca bu reaksiyon sonucu meydana gelen ısı ortamda bulunan diğer kimyasalların da parlama noktasına ulaşmasına neden olabilir.

Bu nedenle bazı kimyasalların bir arada bulundurulmaması ve birbiriyle temas ettirilmemesi gerekmektedir. Örneğin Potasyum ile Su, karbon tetraklorür, halojenli alkanlar, karbon dioksit, halojenler gibi. Bu kimyasallar için örnekler aşağıda verilmiştir.

Madde adı birbiri ile temas etmemesi gereken kimyasal maddeler
Asetilen Klor, brom, flor, bakır, gümüş, cıva.
Amonyak Cıva (Mesela manometredeki cıva), klor, kalsiyum hipoklorür, iyot, brom, hidrojen florür
Potasyum – Su, karbon tetraklorür, halojenli alkanlar, karbon dioksit,
halojenler.

Suyla temas ettiklerinde parlayıcı gaz yayan maddeler

Bazı maddeler parlayıcı olmadıkları halde suyla temas ederlerse kolaylıkla parlayabilen gazlar açığa çıkarabilirler. Potasyum sodyum ve alaşımları, alkali metal alaşımları, çinko tozları, alüminyum, magnezyum parçacıkları (powders) ve bazı metal hidritleri bu tür maddelere örnektir. Örneğin kalsiyum karpit suyla temas ederse çok parlayıcı olan asetilen açığa çıkar. Sodyum suyla temas ederse hidrojen açığa çıkar reaksiyon çok şiddetlidir ve hidrojenin ateşlenmesi için yeterli ısıyı açığa çıkarır. Hidrojen patlayarak yanar ve diğer metallerin de yanmasına neden olabilir. Bu sınıfa giren maddeler insan vücudunun nemi ile de reaksiyona girip yanıklara neden olabilirler.
Suya duyarlı maddeler
• Lityum,
• Sodyum,
• Potasyum,
• Kalsiyum,
• Rubidyum,
• Sezyum vb.leridir.